Spotkania Literackie nad Słupią | Adela Kuik-Kalinowska
Dekalòg pamiãce / Dekalog pamięci
Zbiór kaszubskojęzycznych opowiadań „Dekalòg pamiãce” / „Dekalog pamięci” jest całością literacką składającą się z dziesięciu opowiadań, na co wskazuje tytuł tego tomu prozatorskiego. Ich tematyka opiera się na retrospektywicznej formie narracji, którą prowadzi kilkuletnie dziecko. Jest to świat, który ożywa dzięki pamięci literackiej i oparty jest na realistycznym, symbolicznym, a także mistycznym odczuciu rzeczywistości. Fabuła tych utworów jest złożona. Z jednej strony jest wspomnieniową opowieścią dziecka, które żyje w świecie dorosłych. To świat wielopokoleniowy. Czas i miejsce akcji często wyznaczają zdarzenia historyczne zasłyszane przez dziecko z opowieści starszych. A zatem są tutaj obecne echa wydarzeń z przestrzeni pogranicza kultury kaszubskiej, polskiej, a także niemieckiej.
Ważną rolę w „Dekalògu pamiãce” / „Dekalogu pamięci” pełni tradycja, zwyczaje, doroczne święta, które składają się na mityczną formę opowieści. Mowa tutaj o dawnym zwyczaju wypieku chleba, kultywowaniu obrzędów funeralnych (pusta noc), świąt Bożego Narodzenia i Wielkanocy oraz bogatych form kulturowych składających się na kontynuowanie dziedzictwa tradycji kaszubskiej. Wreszcie wiele miejsca zajmuje w świecie artystycznym „Dekalogu pamięci” śmierć i jej nagłe wtargnięcie w porządek ludzki.
Kilka opowiadań ze zbioru „Dekalòg pamiãce” / „Dekalog pamięci” zostało uhonorowanych na Ogólnopolskim Konkursie Literackim im. Jana Drzeżdżona (I miejsce za zbiór opowiadań pt.: „Tryptyk pamięci” w roku 2020, Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie).
Adela Kuik-Kalinowska – profesor literaturoznawstwa w Instytucie Filologii Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku. Zajmuje się antropologią literatury oraz problematyką idei i stylu w romantyzmie (twórczość A. Mickiewicza, C. Norwida). Badaczka małych ojczyzn, zwłaszcza kultury regionu Kaszub i związków wielokulturowych na Pomorzu i jego pograniczu.
Stypendystka Fundacji na Rzecz Nauki (Kraków 2002 oraz Berlin i Greifswald 2004), Fundacji Heinricha Hertza (Kolonia, 2013/14), Katholischer Akademischer Ausländer-Dienst (Kolonia, 2018), a także Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie i Fundacji Maxa Webera (Praga 2022). Laureatka australijskiej Fundacji „Polcul” za działania naukowo-kulturalne w sferze ochrony języka kaszubskiego (2018). Związana z Radą Języka Kaszubskiego, z Radą Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie oraz Instytutem Kaszubskim w Gdańsku.
Animatorka kultury i literatury kaszubskiej. Założyła „Słupskie Centrum Kultury Kaszub im. Anny Łajming”, w ramach którego prowadzi spotkania literackie „Czytanie Kaszub”.
Debiutowała tomem wierszy Z pòla dodóm / Ze świata w dom, Gdańsk 2018. Jej kolejne tomy poezji to: Pòwid miesąca / Poświata księżyca, Gdańsk 2020; Leno ptôchë / Tylko ptaki, Gdańsk 2023. Jest także autorką prozy pt. Dekalog pamiãcë / Dekalog pamięci (2025). Jej wiersze ukazały się w przekładzie na języki: hiszpański i portugalski.
Cepelin Books
ul. Stary Rynek 7
