Nasze Miasto
Słupsk po wybuchu II wojny światowej
1 września 2009 roku mija 70 rocznica wybuchu II wojny światowej. Była ona największym i najbardziej krwawym epizodem w dziejach ludzkości.

Początek wojnie dał atak niemieckiego pancernika „Schleswig Holstein” na polską składnicę wojskową na półwyspie Westerplatte. Agresja hitlerowskich Niemiec na Polskę miała na celu likwidację niepodległego bytu państwa i unicestwienie narodu. Świadczą o tym zbrodnie, które z różnym nasileniem były przeprowadzane na terenie całej Polski.

W Słupsku, który na mocy Traktatu Wersalskiego znajdował się w granicach Niemiec w pierwszych latach wojny panował zwodniczy spokój. Niemcy planowali zrobić z miasta ważny punkt obrony. Z zajmowanych i okupowanych krajów sprowadzali przymusowych robotników zmuszając ich do pracy przy budowie schronów przeciwlotniczych i rowów przeciwczołgowych i rozbudowie lot-
niska w Redzikowie.

W czasie wojny Niemcy dopuścili się w Słupsku licznych zbrodni. Zapoczątkowało je spalenie przez nazistów z 9/10 listopada 1938 roku, w czasie „Nocy Kryształowej” synagogi znajdującej się obok budynku gminy żydowskiej. Obecnie ulica Niedziałkowskiego, dawna Arnoldstrasse.

Już w roku 1941 Niemcy założyli przy dzisiejszej ul. Kozietulskiego obóz pracy dla przymusowych robotników sprowadzanych z okupowanych terenów. W 1945 roku przebywało w nim od 400 do 500 osób. Znęcano się nad nimi fizycznie i psychicznie zmuszając do głodowej, wyczerpującej pracy.

W roku 1944, w nieistniejącej już dziś wagonowni kolejowej powstała filia niemieckiego obozu zagłady „Stutthof”. Od lipca 1944 do lutego 1945 Niemcy zakatowali tam 800 więźniów, których śmierć upamiętnia obelisk przy ulicy Kołłątaja w pobliżu dawnych zakładów naprawczych PKP.

W okresie od grudnia 1944 do lutego1945 w budynku Gimnazjum przy obecnej ulicy Deotymy męczeńską śmiercią zginęło 23 polskich dzieci, co upamiętnia tablica na budynku.

7 marca 1945 roku, we wczesnych godzinach porannych kobiety-więźniarki, które kopały rowy obronne w Lasku Południowym otrzymały polecenie wykopania dołu o wymiarach 6x2x1,5 m. Tego dnia około godziny piętnastej pododdział SS przyprowadził nad ten wykop 23 mężczyzn i jedną kobietę mordując wszystkich strzałami w tył głowy. Ich śmierć upamiętnia Pomnik.

8 marcu 1945 roku Słupsk bez większego oporu zajęli żołnierze Armii Czerwonej. Wycofujący się Niemcy wysadzili mosty na rzece Słupi. W mieście, w obawie przed represjami Rosjan wielu Niemców popełniło samobójstwo, co dokumentują m.in. księgi zgonów na starym cmentarzu.

Wielką stratą dla Słupska w następstwie wojny było doszczętne zniszczenie Starego Miasta, które w marcu 1945 roku podpalili żołnierze radzieccy.

Rozpętana przez Niemcy II wojna światowa pochłonęła miliony istnień ludzkich nie tylko na frontach, ale również na skutek niepojętej martyrologii w niemieckich obozach zagłady. Spowodowała także upadek ekonomiczny wielu krajów i zrujnowanie całej gospodarki światowej. Mimo upływu lat tragizm wojny jest wciąż obecny w pamięci narodu polskiego.

Oprac. Marta Patyna


Miesięcznik Targowy
© 2014 Urząd Miejski w Słupsku
Wykonanie: INVENTOR Multimedia